भारतीय संगीत क्षेत्रकी महान् तथा अत्यन्त लोकप्रिय गायिका आशा भोसलेको ९२ वर्षको उमेरमा निधन भएको छ । उनको निधन मुम्बईस्थित ब्रिच क्यान्डी अस्पतालमा उपचारका क्रममा आइतबार बिहानका राति भएको हो ।
केही महिनादेखि अस्वस्थ रहेकी उनलाई शनिबार मुटु तथा श्वासप्रश्वाससम्बन्धी समस्या देखिएपछि अस्पताल भर्ना गरिएको थियो । गम्भीर अवस्थामा पुगेपछि उनलाई सघन उपचार कक्षमा राखिएको भए पनि चिकित्सकहरूले बचाउन सकेनन् ।
उनको निधनको पुष्टि उनका छोरा आनन्द भोसलेले गरेका हुन् । परिवारले उनको अन्त्येष्टि सोमबार मुम्बईमै गरिने जानकारी दिएको छ ।
सन् १९३३ मा मंगेशकर परिवारमा जन्मिएकी आशा भोसलेले बाल्यकालदेखि नै संगीत यात्रा सुरु गरेकी थिइन् । उनले नौ वर्षको उमेरमै व्यावसायिक गायन सुरु गरिन् र सन् १९४३ मा पहिलो चलचित्र गीत रेकर्ड गरेकी थिइन् ।
सन् १९५० को दशकपछि उनले चलचित्र संगीतमा आफ्नो छुट्टै पहिचान बनाइन् । सुरुमा उनलाई नृत्यप्रधान गीतहरूमा सीमित गरिए पनि पछि उनले गजल, शास्त्रीय प्रभावयुक्त गीत तथा आधुनिक चलचित्र गीतहरूमा पनि आफ्नो स्वर फैलाइन् ।
करिब सात दशक लामो संगीत यात्रामा उनले हजारौँ गीत गाएकी छन् । हिन्दी, मराठी, बंगाली, तमिल, तेलुगु लगायत धेरै भाषामा उनका गीत लोकप्रिय छन् । उनको स्वरले भारतीय मात्र नभएर दक्षिण एसियाली संगीतमा पनि ठूलो प्रभाव पारेको मानिन्छ ।
उनले चलचित्र पुरस्कार सात पटक प्राप्त गरेकी थिइन् । साथै, राष्ट्रिय चलचित्र पुरस्कार पनि दुई पटक जितेकी थिइन् । उनका प्रसिद्ध गीतहरूमा ‘उमराव जान’ चलचित्रको ‘दिल चीज के हो’ र ‘इजाजत’ चलचित्रको ‘मेरा केही सामान’ विशेष रूपमा सम्झिने गरिन्छ ।
उनको संगीत यात्रा आफ्नी दिदी लता मंगेशकरसँग प्रायः तुलना गरिन्छ । दुवै दिदीबहिनीले भारतीय चलचित्र संगीतको स्वर्ण युगलाई प्रतिनिधित्व गरेका थिए ।
आशा भोसलेले शास्त्रीय संगीतलाई आफ्नो सिकाइको आधार मानेकी थिइन् । उनले शास्त्रीय गायक भीमसेन जोशीका गीतहरू सुन्न रुचाउने बताएकी थिइन् ।
समकालीन संगीतबारे उनले केही अन्तर्वार्तामा अहिले शब्द र भावनामा गहिराइ भएका गीत कम भएको बताएकी थिइन् । यद्यपि, उनले केही नयाँ पुस्ताका गायकहरू, जस्तै राहत फतेह अली खान र सुनिधि चौहानका गीतहरू मन पराउने उल्लेख गरेकी थिइन् ।
सात दशकभन्दा लामो सक्रिय संगीत यात्राका कारण आशा भोसले भारतीय संगीत इतिहासकी अत्यन्त महत्वपूर्ण व्यक्तित्व मानिन्छिन् । उनका गीतहरू पुस्तौँसम्म स्मरण गरिने छ । उनको निधनसँगै भारतीय संगीतले एउटा ठूलो युग गुमाएको छ । तर, उनका स्वरहरू सधैँ अमर रहनेछन् ।